Không thực hiện phép tính, so sánh:
a) \(19 + 2023\) và \(-31 + 2023\)
b) \(\sqrt{2} + 2\) và \(4\)
Phân tích bài toán
Tóm tắt đề bài
So sánh hai biểu thức có chứa tổng mà không được tính giá trị cụ thể của chúng.
Kiến thức cần dùng
Tính chất cộng bất đẳng thức: nếu \(a < b\) thì \(a + c < b + c\) với mọi số \(c\). Tương tự với dấu \(>\). Ngoài ra cần biết \(\sqrt{2} < 2\) vì \(\sqrt{2} \approx 1{,}414\).
Phương pháp giải
Với câu a), nhận thấy hai biểu thức đều cộng với 2023 — chỉ cần so sánh 19 và −31. Với câu b), viết lại 4 thành \(2 + 2\), rồi so sánh \(\sqrt{2}\) với 2 để kết luận.
Ứng dụng thực tế
Hai bạn An và Bình đều được thưởng thêm 10 điểm thưởng. Nếu ban đầu An có nhiều điểm hơn Bình thì sau khi thưởng, ai vẫn dẫn trước?
Gợi ý (0/3)
Gợi ý 1:
Ở câu a), cả hai biểu thức đều cộng với 2023. Em chỉ cần so sánh phần còn lại là 19 và −31 với nhau.
Gợi ý 2:
Ở câu b), thay vì tính \(\sqrt{2} + 2\), em hãy viết lại 4 dưới dạng \(2 + 2\), rồi so sánh \(\sqrt{2}\) với 2. Nhớ rằng \(\sqrt{4} = 2\) và \(\sqrt{2} < \sqrt{4}\).
Gợi ý 3:
Khi \(a < b\), cộng thêm cùng một số \(c\) vào cả hai vế thì bất đẳng thức vẫn giữ nguyên chiều: \(a + c < b + c\). Áp dụng điều này cho cả hai câu.
Lời giải chi tiết
a) So sánh \(19 + 2023\) và \(-31 + 2023\):
Vì \(19 > -31\) nên cộng cả hai vế với 2023 ta được:
\[19 + 2023 > -31 + 2023\]
b) So sánh \(\sqrt{2} + 2\) và \(4\):
Viết lại \(4 = 2 + 2\).
Vì \(\sqrt{2} < 2\) (do \(\sqrt{2} < \sqrt{4} = 2\)) nên cộng cả hai vế với 2 ta được:
\[\sqrt{2} + 2 < 2 + 2\]
Hay: \(\sqrt{2} + 2 < 4\)
Các bài tập cùng bài học— Bài 5. Bất đẳng thức và tính chất