Giải các phương trình sau:
a) 5(x − 1) − (6 − 2x) = 8x − 3
b) \(\frac{2x - 1}{3} - \frac{5 - 3x}{2} = \frac{x + 7}{4}\)
Problem Analysis
Problem Summary
Cho hai phương trình, cần tìm nghiệm của mỗi phương trình.
Required Knowledge
Quy tắc chuyển vế (chuyển hạng tử từ vế này sang vế kia thì đổi dấu); quy tắc nhân (nhân cả hai vế với cùng một số khác 0); quy đồng mẫu các phân số; thu gọn và rút gọn biểu thức chứa ẩn.
Solution Method
Có một cách giải chính. Câu a: mở ngoặc, thu gọn các hạng tử đồng dạng, chuyển vế đưa về dạng ax = b rồi tìm x. Câu b: quy đồng mẫu 12, nhân tử số tương ứng, bỏ mẫu, thu gọn rồi giải tương tự câu a.
Real-world Application
Một cửa hàng bán áo, mỗi chiếc lãi 5 nghìn đồng. Nếu chi phí vận chuyển là 6 nghìn đồng và được hoàn lại 2x nghìn đồng, em có thể lập phương trình để tính số áo x cần bán để đạt lợi nhuận mục tiêu không?
Hints (0/3)
Hint 1:
Câu a: Mở ngoặc trước — nhớ dấu trừ đứng trước ngoặc sẽ đổi dấu tất cả các hạng tử bên trong. 5(x−1) = 5x − 5 và −(6 − 2x) = −6 + 2x.
Hint 2:
Sau khi mở ngoặc và thu gọn, chuyển tất cả hạng tử chứa x sang một vế, hằng số sang vế kia. Câu b: tìm BCNN của 3, 2, 4 là 12 rồi quy đồng mẫu.
Hint 3:
Câu b sau khi quy đồng và nhân cả hai vế với 12: \(4(2x-1) - 6(5-3x) = 3(x+7)\). Mở ngoặc cẩn thận từng số hạng, rồi thu gọn và giải như bình thường.
Detailed solution
a) 5(x − 1) − (6 − 2x) = 8x − 3
Mở ngoặc:
\(5x - 5 - 6 + 2x = 8x - 3\)
Thu gọn vế trái:
\(7x - 11 = 8x - 3\)
Chuyển vế:
\(7x - 8x = -3 + 11\)
\(-x = 8\)
\(x = -8\)
Vậy phương trình có nghiệm \(x = -8\).
b) \(\frac{2x - 1}{3} - \frac{5 - 3x}{2} = \frac{x + 7}{4}\)
Quy đồng mẫu 12, nhân tử số tương ứng:
\(\frac{4(2x - 1)}{12} - \frac{6(5 - 3x)}{12} = \frac{3(x + 7)}{12}\)
Nhân cả hai vế với 12, bỏ mẫu:
\(4(2x - 1) - 6(5 - 3x) = 3(x + 7)\)
Mở ngoặc:
\(8x - 4 - 30 + 18x = 3x + 21\)
Thu gọn:
\(26x - 34 = 3x + 21\)
Chuyển vế:
\(26x - 3x = 21 + 34\)
\(23x = 55\)
\(x = \frac{55}{23}\)
Vậy phương trình có nghiệm \(x = \dfrac{55}{23}\).