Tính một cách hợp lí:
a) \( -1{,}2 + (-0{,}8) + 0{,}25 + 5{,}75 - 2021 \)
b) \( -0{,}1 + \dfrac{16}{9} + 11{,}1 + \dfrac{-20}{9} \)
Problem Analysis
Problem Summary
Đề cho hai tổng gồm nhiều số hữu tỉ (số thập phân và phân số), yêu cầu tính theo cách hợp lí (tức là nhanh gọn hơn tính lần lượt từ trái sang phải).
Required Knowledge
Tính chất giao hoán và kết hợp của phép cộng số hữu tỉ. Quy tắc cộng hai số thập phân, cộng hai phân số cùng mẫu. Đổi số thập phân sang phân số (hoặc ngược lại) khi cần.
Solution Method
Có một cách giải chính: nhóm các số hạng có tổng "đẹp" (tổng bằng số nguyên hoặc rút gọn được nhiều) lại với nhau trước, rồi tính từng nhóm, sau đó cộng các kết quả lại. Ở câu a, nhóm \(-1{,}2\) với \(-0{,}8\) và nhóm \(0{,}25\) với \(5{,}75\). Ở câu b, nhóm hai số thập phân với nhau và nhóm hai phân số cùng mẫu 9 với nhau.
Real-world Application
Khi tính tiền mua đồ trong siêu thị, em thường cộng những món có giá cộng lại tròn chục hoặc tròn trăm trước để tính nhanh hơn — đó chính là cách tính hợp lí.
Hints (0/3)
Hint 1:
Nhìn qua tất cả các số hạng, tìm xem cặp nào cộng lại cho kết quả là số nguyên hoặc số "đẹp". Ví dụ: \(-1{,}2 + (-0{,}8) = ?\) và \(0{,}25 + 5{,}75 = ?\)
Hint 2:
Dùng tính chất kết hợp để đổi chỗ, nhóm các cặp "đẹp" vào dấu ngoặc rồi tính từng nhóm trước. Với câu b, chú ý nhóm riêng hai phân số có cùng mẫu số 9, và nhóm riêng hai số thập phân.
Hint 3:
Sau khi tính xong từng nhóm, câu a còn lại phép tính đơn giản giữa các số nguyên. Câu b sau khi tính nhóm số thập phân được số nguyên, rồi cộng với phân số bằng cách quy đồng mẫu số.