Hè này cho bé lớp 2 ôn lại hay học trước Âm nhạc lớp 3 — Mẹ nên chọn hướng nào?

Mùa hè năm nay con mình vừa xong lớp 2, và mình cũng loay hoay đúng câu hỏi này suốt mấy tuần. Xung quanh có mẹ thì bảo cho con học trước cho 'chắc ăn', có mẹ lại nói cứ để con nghỉ ngơi tự nhiên. Sau khi tham khảo cô giáo âm nhạc của con và tự mày mò thêm, mình quyết định đi theo một hướng khác — vừa ôn vừa mở rộng nhẹ nhàng — và thấy hiệu quả hơn hẳn. Chia sẻ lại để các mẹ có con đang học hè âm nhạc lớp 2 tham khảo, biết đâu hợp với bé nhà mình.

Nhìn lại chương trình Âm nhạc lớp 2 — Con đã thực sự 'ngấm' chưa?

Trước khi nghĩ đến chuyện học trước lớp 3, mình nghĩ mẹ nào cũng nên dừng lại hỏi một câu: con mình học lớp 2 xong, bé có thật sự nhớ và cảm nhận được những gì đã học không? Chương trình Âm nhạc lớp 2 theo sách giáo khoa hiện hành tập trung vào một số mảng khá nền tảng:

• Hát đúng giai điệu và lời một số bài hát thiếu nhi quen thuộc (thường từ 6–8 bài trong năm học)
• Nhận biết các ký hiệu âm nhạc đơn giản: nốt nhạc cơ bản, hình nốt, khóa Sol
• Nghe và cảm nhận nhịp điệu — vỗ tay, gõ đệm theo phách
• Làm quen với một vài nhạc cụ gõ đơn giản trong lớp học

Thực tế là nhiều bé học xong nhưng nếu hỏi lại 'con hát bài gì trong năm lớp 2?' thì ú ớ không nhớ nổi tên bài. Không phải tại con kém — mà vì ở trường thời lượng môn này ít, bé không có nhiều cơ hội thực hành lại. Chính vì vậy, theo mình, ưu tiên số một của học hè âm nhạc lớp 2 nên là củng cố lại những gì đã học, chứ chưa cần vội nhảy sang lớp 3.

Vậy học trước chương trình lớp 3 có nên không?

Câu trả lời của mình là: có thể, nhưng không nên ép và không nên đặt nặng. Chương trình Âm nhạc lớp 3 sẽ bắt đầu đi vào đọc nhạc theo cao độ và trường độ rõ ràng hơn, bé cần có nền tảng về hình nốt và cảm giác nhịp khá ổn định trước. Nếu bé lớp 2 chưa vỗ nhịp đều, chưa nhớ được tên các nốt cơ bản trên khuông nhạc, thì học trước chương trình lớp 3 rất dễ bị 'trôi' — học mà không hiểu, vào năm học lại rối thêm.

Ngược lại, nếu con nhà bạn có năng khiếu, hứng thú, hay đã học thêm đàn/nhạc ở trung tâm riêng, thì việc làm quen trước một số bài hát lớp 3 hoặc tập đọc nốt trên khuông nhạc sẽ giúp bé tự tin hơn khi vào năm học mới. Lúc này học trước mới thực sự có ý nghĩa.

Lộ trình mình thấy hợp lý cho hè này

Mình không đăng ký lớp học hè chính quy cho con vì thấy bé cần được nghỉ thật sự. Thay vào đó, mình dành khoảng 20–30 phút mỗi tối, 3–4 buổi mỗi tuần để sinh hoạt âm nhạc cùng con theo các bước dưới đây:

1. Tuần 1–2: Ôn lại các bài hát lớp 2 — Mở lại SGK Âm nhạc 2, cho con hát lại từng bài, không cần hoàn hảo, chỉ cần bé nhớ lại giai điệu và cảm thấy vui. Mình hay bật nhạc nền rồi cùng hát với con, bé thích lắm.
2. Tuần 3–4: Ôn ký hiệu âm nhạc qua trò chơi — Mình in ra một khuông nhạc đơn giản, cắt các hình nốt rồi cho con 'đặt nốt' lên khuông như chơi xếp hình. Cách này bé nhớ tên nốt (Đô, Rê, Mi, Fa, Sol, La, Si) nhanh hơn nhiều so với học thuộc lòng.
3. Tuần 5–6: Làm quen nhẹ với nội dung lớp 3 — Chỉ khi bé đã ổn ở hai bước trên, mình mới bắt đầu cho nghe một vài bài hát trong chương trình Âm nhạc 3 (có thể tìm trên YouTube theo SGK). Không cần dạy lý thuyết, chỉ nghe và cảm nhận.

Một số lỗi mẹ hay mắc khi cho con học âm nhạc mùa hè

Sau khi trao đổi với vài mẹ khác trong nhóm phụ huynh, mình thấy có một số điểm chung mà nhiều gia đình vô tình làm sai:

• Biến giờ học thành giờ kiểm tra: Cứ để con hát xong là hỏi 'đúng chưa, sai chỗ nào' — bé sẽ sợ và mất hứng rất nhanh. Âm nhạc ở lứa tuổi này cần không khí vui vẻ trước tiên.
• Học quá nhiều trong một buổi: 20–30 phút là đủ với trẻ 7–8 tuổi. Kéo dài hơn thì bé ngồi mà đầu không còn tiếp thu được nữa.
• Chỉ học lý thuyết, không thực hành: Âm nhạc mà không được hát, không được vỗ tay hay gõ nhịp thì rất mau quên. Phần thực hành quan trọng hơn lý thuyết rất nhiều ở giai đoạn này.
• So sánh với bé khác: Mỗi đứa có nhịp cảm nhận âm nhạc khác nhau, không nên lấy bé hàng xóm học đàn từ nhỏ ra so với con mình mới tiếp xúc âm nhạc ở trường.

Điểm mình muốn nhấn mạnh nhất: mùa hè không phải lúc để bé 'chạy đua'. Với môn Âm nhạc, nếu bé giữ được tình yêu với âm thanh, giai điệu, thích hát và thích nghe nhạc — đó đã là thành công lớn rồi. Chương trình lớp 3 vào năm học cô giáo sẽ dạy lại từ đầu, bé có nền tảng tốt là sẽ theo kịp.

Ai đang có con trong giai đoạn học hè âm nhạc lớp 2 thì chia sẻ thêm đi ạ — nhà mình làm vậy nhưng biết đâu có cách khác hay hơn, mình cũng muốn học hỏi thêm.