Bé sắp vào lớp 1 — mình đang loay hoay không biết chuẩn bị tiếng việt lớp 1 đến đâu là đủ?

Hè này con mình sẽ vào lớp 1, mà mình cứ bồn chồn mãi không yên. Xung quanh thấy các mẹ khác đăng ảnh con đang học chữ, học đánh vần ở các lớp hè, rồi lại có người bảo 'không cần học trước, vào lớp cô dạy lại từ đầu'... Mình thật sự không biết nghe ai. Thế là mình ngồi tổng hợp lại những gì mình tìm hiểu được, cũng muốn hỏi thêm các bố mẹ ở đây có kinh nghiệm thực tế hơn.

Thực ra bé cần biết những gì trước khi vào lớp 1?

Theo mình tìm hiểu thì chương trình Tiếng Việt lớp 1 hiện nay (theo sách giáo khoa mới) bắt đầu từ việc làm quen chữ cái, rồi học âm — vần — tiếng — từ theo từng tuần. Tốc độ khá nhanh, đặc biệt là khoảng 2-3 tháng đầu. Nhiều phụ huynh phản ánh nếu bé chưa có nền tảng gì thì giai đoạn đầu khá áp lực, vừa phải làm quen môi trường mới vừa theo kịp bài.

Mình không có ý định nhồi nhét con học thuộc lòng hay viết chữ cả mùa hè, nhưng mình nghĩ có một số thứ nếu bé biết trước thì sẽ đỡ hụt hẫng hơn khi vào năm học. Cụ thể mình đang băn khoăn mấy điểm sau:

• Nhận biết mặt chữ cái: 29 chữ cái tiếng Việt — bé có cần thuộc hết tên chữ trước không, hay chỉ cần nhận dạng mặt chữ là đủ?
• Tư thế cầm bút và ngồi viết: Mình đọc nhiều chỗ nói nếu bé cầm bút sai từ đầu rất khó sửa, nên có nên luyện tư thế trước không?
• Âm và vần cơ bản: Bé có cần biết đánh vần trước hay không, hay cứ để cô dạy theo phương pháp của trường?
• Kỹ năng lắng nghe và tập trung: Con mình hay ngồi không yên, mình lo bé không quen ngồi học 35 phút một tiết.
• Đọc hiểu đơn giản: Bé có cần nhận biết một số từ thông dụng trước không hay quá sớm?

Mình đã thử cho con học thử một lớp hè dạy đánh vần theo phương pháp ô vuông (kiểu phân tích âm đầu — vần — thanh điệu). Bé học được khoảng 2 tuần thì bắt đầu ghép được vài từ đơn giản, nhưng mình chưa chắc phương pháp đó có khớp với cách cô giáo lớp 1 dạy không. Mình sợ con học trước theo một kiểu, vào lớp cô dạy kiểu khác lại rối.

Mình đang thử theo hướng này — nhưng không biết có đúng không

Vì lo ngại chuyện 'học lệch phương pháp', mình quyết định không đăng ký lớp đánh vần chuyên sâu cho con nữa. Thay vào đó mình đang làm mấy việc nhỏ ở nhà:

1. Mỗi tối đọc sách tranh cùng con, chỉ vào chữ và đọc to để bé quen mặt chữ một cách tự nhiên.
2. Dạy con cách cầm bút đúng tư thế, tập vẽ nét cong — nét thẳng theo vở ô ly để quen tay.
3. Luyện con ngồi yên tập trung khoảng 15-20 phút mỗi lần (tăng dần), vì mình nghĩ đây là nền tảng quan trọng nhất.
4. Nói chuyện nhiều với con về âm thanh trong tiếng — kiểu hỏi 'chữ Mẹ bắt đầu bằng âm gì nhỉ?' cho bé có ý thức về ngữ âm.

Nhưng mình vẫn không chắc là như vậy có đủ không. Điểm mình lo nhất là giai đoạn học vần — nghe nói chương trình mới học vần rất nhiều và dày, bé không theo kịp là bị đuối ngay từ đầu. Mà một khi đã hụt hẫng phần vần thì việc đọc và viết sau này đều bị ảnh hưởng.

Mình muốn hỏi các bố mẹ đã có con học lớp 1 rồi: khi chuẩn bị tiếng việt lớp 1 cho bé, các bạn đã làm gì và thấy cái gì thực sự có ích? Có nên cho con học trước đánh vần không, hay tập trung vào kỹ năng ngồi học và nhận biết chữ cái là đủ? Trường các bạn có phát tài liệu hướng dẫn ôn hè cho phụ huynh không hay tự mày mò hết? Mình đang thật sự cần kinh nghiệm thực tế từ người đã qua rồi, lý thuyết đọc mãi mà vẫn cứ lăn tăn.