Vào lớp 12 rồi — mình đã chuẩn bị năm học mới lớp 12 môn Ngữ văn như thế nào?

Hè vừa qua mình gần như không đụng vào sách vở, đến giữa tháng 8 mới giật mình nhận ra năm nay là năm cuối cấp. Lớp 12 với môn Ngữ văn vốn đã nặng, lại còn thi tốt nghiệp THPT nữa — cảm giác áp lực ập đến khá bất ngờ. Mình ngồi lại suy nghĩ và bắt đầu lên kế hoạch chuẩn bị năm học mới lớp 12 môn Ngữ văn từ trước khi tựu trường, chia sẻ lại đây để mọi người cùng tham khảo.

Sách và tài liệu cần chuẩn bị trước

Việc đầu tiên mình làm là gom đủ sách. Nghe có vẻ đơn giản nhưng thực ra khá lộn xộn vì năm nay chương trình tiếp tục triển khai sách mới theo Chương trình GDPT 2018, mỗi trường lại chọn bộ sách khác nhau. Mình hỏi ngay giáo viên chủ nhiệm và một bạn học trước để biết chính xác trường dùng bộ nào — Kết nối tri thức, Chân trời sáng tạo hay Cánh diều — rồi mới mua, tránh mua nhầm mất tiền.

Ngoài SGK chính, mình chuẩn bị thêm một số thứ sau:

• Vở ghi riêng cho lý thuyết và vở nháp luyện viết — tách ra để không lẫn lộn, tiện ôn sau này.
• Sổ tay từ ngữ/dẫn chứng — mình dùng cuốn sổ nhỏ ghi các câu trích dẫn hay, nhận xét về tác phẩm để dùng trong bài nghị luận văn học.
• Tài liệu ôn thi tham khảo — chỉ chọn 1–2 cuốn thôi, không mua ôm đồm. Mình thấy sách của Nhà xuất bản Giáo dục hoặc các thầy cô nổi tiếng biên soạn thường đáng tin hơn sách photocopy trôi nổi.
• Đề thi thử và đề minh họa từ Bộ GD&ĐT — cái này tải trên mạng là có, in ra để luyện dần từ đầu năm.

Mình không mua quá nhiều sách tham khảo ngay từ đầu vì thật ra học xong mới biết mình yếu phần nào, lúc đó mua bổ sung vẫn kịp.

Tâm thế bước vào năm cuối cấp

Đây là phần mình thấy nhiều bạn hay bỏ qua, cứ nghĩ chuẩn bị đồ dùng là xong. Nhưng với môn Ngữ văn, tâm thế quan trọng lắm — vì đây là môn đòi hỏi cảm xúc và tư duy, mà cả hai thứ đó bị ảnh hưởng trực tiếp bởi trạng thái tâm lý của mình.

Mình từng sợ môn Văn theo kiểu sợ bị điểm kém, sợ viết không hay, sợ không có cảm xúc. Nhưng sau khi ôn lại chương trình lớp 10–11 và đọc lại một số tác phẩm quen, mình nhận ra rằng Văn lớp 12 không yêu cầu mình phải cảm thật sâu — nó cần mình phân tích được và trình bày rõ ràng. Thay đổi cách nghĩ đó giúp mình bớt lo hẳn.

Một điều nữa là mình chủ động ôn lại kiến thức nền từ cuối hè. Không cần học ngày học đêm, chỉ cần mỗi ngày đọc lại một tác phẩm ngắn, hoặc viết thử một đoạn nghị luận xã hội. Làm quen lại với việc cầm bút viết dài — vì sau mấy tháng hè toàn nhắn tin, ngồi viết 600 chữ trong một tiếng đồng hồ lúc đầu thấy mệt lắm.

Những việc mình làm trong tuần đầu tựu trường

Khi đã vào lớp, mình tập trung làm mấy việc ngay từ những buổi học đầu tiên để không bị rơi vào tình trạng học sau không theo kịp học trước.

• Hỏi giáo viên về cấu trúc đề thi tốt nghiệp năm nay và trọng tâm chương trình lớp 12.
• Lập sơ đồ tổng quan các tác phẩm sẽ học trong năm — biết trước để không bỡ ngỡ.
• Tìm bạn cùng nhóm học tập, đặc biệt là bạn viết văn tốt để học cách diễn đạt của họ.
• Bắt đầu thói quen đọc báo hoặc đọc các bài bình luận xã hội ngắn — phục vụ phần nghị luận xã hội rất hiệu quả.

Mình biết nghe có vẻ nhiều, nhưng thực ra mỗi thứ chỉ tốn vài phút mỗi ngày. Cái khó nhất là duy trì đều đặn, không phải làm nhiều trong một lúc.

Tóm lại, chuẩn bị năm học mới lớp 12 môn Ngữ văn không chỉ là mua sách mới và chuẩn bị bút thước. Nó cần cả một sự chuyển đổi trong cách mình nhìn nhận môn học này — từ môn học thuộc thành môn tư duy và viết lách. Ai đang vào lớp 12 năm nay, mọi người đã chuẩn bị gì rồi? Chia sẻ với mình nhé, mình muốn học hỏi thêm từ mọi người!