Thi Toán Kangaroo vòng cấp trường: Mình đã ôn thế nào và những dạng bài không thể bỏ qua

Câu chuyện của mình trước kỳ thi

Tháng 10 năm ngoái, mình đăng ký tham gia thi Toán Kangaroo vòng cấp trường mà không biết phải bắt đầu từ đâu. Lúc đó vừa lo giữa kỳ vừa lo thi Kangaroo, người cứ rối như mớ bòng bong. Sau khoảng 3 tuần ôn luyện và trải qua vòng trường, mình rút ra được khá nhiều thứ — cả về cách ôn lẫn tâm lý thi — muốn kể lại cho mọi người nghe, nhất là các bạn đang trong giai đoạn này.

Toán Kangaroo khác hoàn toàn so với các bài kiểm tra ở lớp. Đề không yêu cầu mình giải phương trình dài hay chứng minh hình học theo kiểu sách giáo khoa. Thay vào đó, mỗi câu là một bài toán nhỏ độc lập, đòi hỏi mình phải tư duy nhanh, loại trừ đáp án và đôi khi... đoán có chiến thuật.

Những dạng bài xuất hiện nhiều trong vòng cấp trường

Mình tổng hợp lại từ đề thi các năm trước (có thể tìm trên trang chính thức của IKMC Việt Nam để tham khảo), vòng cấp trường thường tập trung vào các nhóm dạng bài sau:

• Bài toán đếm và tổ hợp đơn giản: Đếm số cách sắp xếp, đường đi trên lưới, tô màu sơ đồ... Dạng này xuất hiện rất nhiều ở mức độ 3 sao và 4 sao.
• Hình học trực quan: Ghép hình, gấp giấy, đếm hình vuông/tam giác trong hình phức tạp, xác định diện tích bằng quan sát. Không cần công thức phức tạp nhưng cần nhìn nhanh.
• Logic và suy luận: Bài toán kiểu ai nói thật ai nói dối, sắp xếp thứ tự, điền số vào ô trống theo quy luật. Mình thấy dạng này dễ mất điểm vì hay vội.
• Số học sáng tạo: Chia hết, số nguyên tố, chữ số, tổng dãy số — nhưng được hỏi theo kiểu rất mẹo, không phải áp công thức thẳng.
• Bài toán thực tế vui: Tính tiền, lịch, đồng hồ, tuổi tác — nghe có vẻ dễ nhưng hay có bẫy trong cách đặt câu hỏi.

Mình đặc biệt hay bị hụt ở phần hình học vì cứ tưởng dễ mà nhìn không kỹ. Lời khuyên thật lòng: vẽ lại hình ra nháp dù đề đã có hình sẵn — giúp mình nhìn rõ hơn rất nhiều.

Cách mình ôn trong 3 tuần trước thi

Thời gian ôn của mình ngắn vì tháng 10 còn phải lo giữa kỳ song song. Mình không có điều kiện học thêm lớp luyện Kangaroo riêng nên chủ yếu tự học từ đề thi các năm trước.

Tuần đầu, mình chỉ làm thử 1-2 đề cũ để hiểu format bài thi trông như thế nào, câu hỏi dài hay ngắn, thời gian có đủ không. Phát hiện ra mình làm chậm hơn so với thời gian cho phép, nên từ tuần 2 mình bắt đầu bấm giờ khi làm đề.

Tuần 2-3 mình tập trung vào hai việc: một là làm lại những câu sai và phân tích xem mình sai do hiểu nhầm đề hay do tính toán nhầm. Phần lớn là hiểu nhầm đề — vì đề Kangaroo hay dùng từ ngữ rất cụ thể, đọc qua là dễ bị miss. Hai là học cách loại trừ đáp án: trong thi trắc nghiệm, đôi khi mình không cần tìm ra đáp án đúng ngay, chỉ cần loại được 2-3 phương án sai là xác suất đã tăng lên nhiều.

Về tâm lý thi — phần mình nghĩ nhiều người bỏ qua

Vòng cấp trường của Kangaroo không quá áp lực điểm số như thi học sinh giỏi, nhưng nhiều bạn vẫn thi xong mà thấy tiếc vì tâm lý không ổn định. Mình từng bị kẹt ở một câu quá lâu, mất bình tĩnh và làm sai liên tục mấy câu sau đó.

Bí quyết mình học được là: câu nào không ra trong vòng 1-2 phút thì đánh dấu lại, làm tiếp câu khác. Quay lại sau nếu còn thời gian. Đừng để một câu khó kéo cả tâm trạng xuống. Nghe thì ai cũng biết, nhưng thực ra làm được đúng hôm thi không phải chuyện đơn giản — cần luyện thật sự.

Thi Toán Kangaroo vòng cấp trường thực ra là một trải nghiệm khá thú vị nếu mình vào với tư thế thoải mái và chuẩn bị đủ nền tảng. Mình không đặt mục tiêu phải đạt huy chương ngay từ vòng này, chỉ cần làm tốt nhất có thể và học thêm được cách tư duy — vậy mà lại thấy tự tin hơn hẳn sau kỳ thi đó.

Mọi người đang ôn Kangaroo tháng này thì đang làm theo kiểu nào? Có ai tìm được tài liệu hay hoặc có chiến thuật riêng thì chia sẻ xuống dưới với mình nhé, mình đang tổng hợp thêm cho năm sau.