Mẹo giúp con lấy lại nề nếp sau hè — nhà mình đã chuẩn bị gì trước tựu trường 2026?

Năm nay con mình vào lớp 2, nhưng nhìn lại hồi chuẩn bị cho bé vào lớp 1 năm ngoái thì thấy kinh nghiệm đó vẫn còn rất dùng được cho tựu trường 2026 này. Mà thực ra không chỉ lớp 1, bất kỳ đứa trẻ nào sau 3 tháng hè cũng đều bị trôi đi một phần nề nếp — ngủ muộn, dậy muộn, ăn uống lung tung, không còn thói quen ngồi học. Mình viết bài này để chia sẻ lại những gì gia đình đã làm, hy vọng có ích cho các bố mẹ đang loay hoay cùng vấn đề.

Tại sao con khó vào nề nếp sau hè?

Cái này mình đã hỏi cô giáo chủ nhiệm và cũng tự quan sát thấy: não trẻ em thích nghi rất nhanh với môi trường thoải mái. Sau 3 tháng không có giờ giấc cố định, không bị ai nhắc ngồi vào bàn học, trẻ sẽ coi đó là trạng thái bình thường. Khi năm học bắt đầu, việc đột ngột đổi lại toàn bộ sinh hoạt sẽ khiến trẻ stress, cáu kỉnh, thậm chí khóc lóc hoặc giả ốm không muốn đi học.

Điều mình rút ra là: đừng chờ đến sát ngày tựu trường 2026 mới bắt đầu điều chỉnh. Cần làm dần từ khoảng 3 đến 4 tuần trước ngày khai giảng — tức là khoảng đầu tháng 8 này là vừa.

Lộ trình nhà mình đã làm — từng bước cụ thể

Bước 1: Kéo giờ ngủ về sớm dần dần

Hè nhà mình cho con thức đến 22h30, thậm chí 23h vì cả nhà hay xem phim tối. Nhưng năm học thì phải dậy lúc 6h sáng để kịp đi học. Nếu bắt con đi ngủ sớm đột ngột thì bé sẽ nằm trằn trọc mãi không ngủ được, hôm sau vẫn mệt như thường.

Cách mình làm là kéo sớm mỗi ngày 15 đến 20 phút. Hôm đầu tiên cho bé vào giường lúc 22h15 thay vì 22h30, hôm sau 22h, rồi 21h45... Cứ từ từ như vậy trong 2 tuần là con tự điều chỉnh được, không cần chiến tranh mỗi tối.

Bước 2: Lập lại thời gian biểu có buổi học thử

Mình in ra một tờ thời gian biểu đơn giản dán lên tường phòng con, trong đó có khung giờ ngồi vào bàn mỗi ngày khoảng 30 đến 45 phút. Không cần học gì ghê gớm — có thể tô màu, đọc truyện, làm vài bài toán vui. Mục tiêu chính là tập lại thói quen ngồi yên một chỗ có mục đích, vì đây là kỹ năng bé đã bỏ cả hè không dùng đến.

Con mình ban đầu ngồi được chừng 10 phút là bắt đầu ngọ nguậy. Mình không ép, chỉ nhắc nhẹ và khen ngợi mỗi khi bé ngồi đủ thời gian. Sau 1 tuần thì bé quen hẳn, thậm chí tự nhắc mẹ con chưa học bài hôm nay.

Bước 3: Cho con tham gia chuẩn bị đồ dùng học tập

Cái này nhiều bố mẹ hay bỏ qua, cứ tự mua rồi đặt lên bàn cho con. Nhưng mình thấy khi cho con cùng đi chọn cặp, chọn hộp bút, chọn sách vở thì bé hào hứng hẳn. Bé sẽ tự nhiên muốn đi học hơn vì có đồ mới, đồ do chính mình chọn.

Danh sách đồ dùng nhà mình chuẩn bị cho năm học mới thường bao gồm:

• Cặp sách vừa với lưng con (quan trọng với trẻ nhỏ để tránh vẹo cột sống)
• Hộp bút màu, bút chì, tẩy, thước — mua dư một chút phòng thất lạc
• Sách giáo khoa theo danh sách nhà trường gửi — năm nay nhớ kiểm tra bộ sách mới nhất vì có thể có điều chỉnh
• Bọc sách, dán nhãn tên — làm cùng con, biến thành hoạt động vui thay vì việc nhà tẻ nhạt
• Bình nước riêng — nhiều trường bây giờ yêu cầu hoặc khuyến khích mang theo

Bước 4: Nói chuyện thật với con về việc đi học

Với trẻ lớp 1, tâm lý trước ngày khai giảng rất quan trọng. Bé vừa háo hức vừa sợ — sợ không có bạn, sợ cô giáo nghiêm, sợ không hiểu bài. Mình hay ngồi hỏi con con đang lo điều gì nhất? rồi lắng nghe thật sự, không phủ nhận nỗi lo của bé bằng những câu như lo gì, có gì đâu mà sợ.

Thay vào đó mình kể lại những kỷ niệm vui hồi mình còn đi học, hoặc rủ con tưởng tượng xem năm học này sẽ có những gì thú vị. Cách tiếp cận này giúp con bình tĩnh hơn hẳn so với việc chỉ dặn dò phải ngoan, phải học giỏi.

Những lỗi mình thấy nhiều phụ huynh hay mắc phải

• Chờ sát ngày tựu trường 2026 mới bắt đầu điều chỉnh giờ giấc — lúc đó quá gấp, trẻ không kịp thích nghi
• Dồn con ôn tập kiến thức quá nhiều trong mấy tuần cuối hè, khiến bé sợ hoặc chán học trước khi năm học bắt đầu
• Mua sắm đồ dùng học tập mà không cho con tham gia, rồi bé không quý đồ dùng
• Không nói trước với con về thay đổi thời gian biểu, đột ngột áp đặt rồi bực bội khi con phản ứng

Chuẩn bị trước ngày tựu trường không cần cầu kỳ hay tốn kém. Thứ con cần nhất là cảm giác được chuẩn bị — cả về thể chất lẫn tinh thần. Bố mẹ bình tĩnh, con mới bình tĩnh được.

Mọi người nhà có bé sắp vào lớp 1 hoặc đang chuẩn bị cho năm học 2026-2027 thì chia sẻ thêm với mình nhé, mình rất muốn học thêm kinh nghiệm từ các gia đình khác!