Đề cương giữa kỳ 1 Công nghệ 10 – Mình đã ôn thế nào và những gì cần nắm chắc

Trước kỳ thi: Mình hoang mang với đề cương giữa kỳ 1 Công nghệ 10 như thế nào

Thật ra hồi mới cầm cuốn sách Công nghệ 10 lên ôn, mình khá bối rối. Môn này không giống Toán hay Văn – không có công thức cứng để thuộc, cũng chẳng có tác phẩm cụ thể để phân tích. Nó là sự kết hợp giữa lý thuyết khái niệm và ứng dụng thực tiễn, mà nếu không biết ôn đúng hướng thì rất dễ học lan man mà vẫn không nhớ được gì.

Mình học theo bộ sách Kết nối tri thức (trường mình dùng bộ này), nên đề cương giữa kỳ 1 Công nghệ 10 chủ yếu xoay quanh phần Công nghệ và đời sống cùng với các chủ đề về Vẽ kỹ thuật. Tuy nhiên tùy trường và tùy bộ sách (Chân trời sáng tạo hay Cánh diều) thì phân phối chương trình có thể khác nhau một chút – các bạn nên hỏi thầy/cô để xác nhận phần nào sẽ thi.

Những nội dung mình tập trung ôn và thấy ra đề nhiều

Sau khi xem lại đề cương và trao đổi với mấy bạn trong lớp, mình tổng hợp được những mảng kiến thức thường xuất hiện trong bài kiểm tra giữa kỳ. Dĩ nhiên đây chỉ mang tính tham khảo vì đề mỗi trường mỗi khác, nhưng về cơ bản các phần sau đây hầu như trường nào cũng hỏi:

• Vai trò của công nghệ trong đời sống và sản xuất – Khái niệm công nghệ là gì, phân loại công nghệ, tác động của công nghệ đến xã hội. Phần này lý thuyết thuần túy nhưng hay ra câu hỏi nhận diện ví dụ thực tế.
• Đổi mới và phát triển công nghệ – Các hình thức đổi mới công nghệ, vì sao cần đổi mới. Loại câu hỏi thường gặp là cho ví dụ rồi yêu cầu phân tích đó là hình thức đổi mới nào.
• Vẽ kỹ thuật cơ bản – Tiêu chuẩn trình bày bản vẽ, các loại nét vẽ, khổ giấy, tỉ lệ bản vẽ. Phần này cần ghi nhớ cụ thể, ví dụ nét liền đậm dùng để vẽ gì, nét đứt dùng khi nào.
• Hình chiếu và bản vẽ kỹ thuật – Đây là phần mình thấy nhiều bạn bị mất điểm nhất. Cần hiểu rõ khái niệm hình chiếu đứng, hình chiếu bằng, hình chiếu cạnh và biết đọc bản vẽ đơn giản.
• Bản vẽ nhà (nếu học đến phần này trước giữa kỳ) – Ký hiệu các bộ phận trên bản vẽ nhà như cửa, tường, cầu thang. Loại bài tập thường là nhìn bản vẽ rồi mô tả mặt bằng.

Phần vẽ kỹ thuật theo mình là phần quan trọng nhất và cũng tốn thời gian ôn nhất. Lý do là nó vừa có lý thuyết (các tiêu chuẩn, quy ước) vừa có bài tập thực hành đọc – vẽ bản vẽ. Mình đã mắc sai lầm là chỉ thuộc lý thuyết mà không luyện nhìn hình, đến lúc vào phòng thi gặp câu hỏi cho hình chiếu đứng và hỏi hình chiếu bằng trông như thế nào thì... ngồi nhìn mãi không ra.

Chiến thuật ôn thi mình dùng và thấy hiệu quả

Mình chia việc ôn thành hai giai đoạn rõ ràng. Tuần đầu thì đọc lại toàn bộ lý thuyết, gạch chân định nghĩa và ghi chú ngắn gọn ra giấy. Không cần chép nguyên xi sách – mình chỉ ghi lại bằng ngôn ngữ của mình để dễ nhớ hơn. Tuần sau thì chuyển sang làm bài tập, ưu tiên các dạng bài đọc hình chiếu và nhận diện ví dụ thực tiễn về công nghệ.

Một mẹo nhỏ với phần lý thuyết công nghệ: thay vì học vẹt định nghĩa, hãy thử liên hệ với ví dụ mình tự nghĩ ra. Ví dụ khi học về đổi mới công nghệ, mình tự hỏi chiếc điện thoại từ bàn phím cơ học chuyển sang màn hình cảm ứng là hình thức đổi mới nào? – kiểu tư duy đó giúp mình nhớ bài lâu hơn hẳn.

Với phần vẽ kỹ thuật, mình tìm thêm bài tập từ sách bài tập và vẽ lại nhiều lần. Ban đầu mình không hiểu tại sao cần vẽ đi vẽ lại, nhưng sau vài lần thì thấy mắt mình bắt đầu quen với cách đọc hình chiếu – nhìn vào là biết ngay vật thể đó trông thế nào từ phía trên hay phía bên.

Những sai lầm mình đã mắc – và bạn nên tránh

• Bỏ qua phần lý thuyết vì nghĩ nó dễ, thi chắc không ra – thực tế ra rất nhiều và rất chi tiết.
• Không hỏi thầy/cô về trọng tâm đề cương sớm – mình hỏi muộn quá nên thiếu thời gian ôn phần hình chiếu.
• Học thuộc tên mà không hiểu bản chất – đặc biệt với các loại nét vẽ, thuộc tên mà không biết ứng dụng thì làm bài tập vẫn sai.

Giờ nhìn lại thì bài kiểm tra giữa kỳ Công nghệ 10 không quá khó nếu ôn đúng hướng. Môn này cần sự hiểu chứ không phải thuộc, đặc biệt là phần vẽ kỹ thuật. Nếu bạn đang cầm tờ đề cương giữa kỳ 1 Công nghệ 10 mà chưa biết bắt đầu từ đâu, mình nghĩ cứ ưu tiên phần hình chiếu trước – đó vừa là phần khó nhất vừa là phần chiếm điểm nhiều nhất trong bài tập thực hành.

Bạn nào đang ôn thi thì cứ chia sẻ thêm – trường bạn dùng bộ sách nào, thầy/cô có cho đề cương chi tiết không? Mình nghĩ mỗi trường sẽ có trọng tâm hơi khác nhau nên nghe thêm kinh nghiệm của mọi người cũng rất hay.